Vicus Ockenburgh

Uit Limes-wiki
Ga naar: navigatie, zoeken

Ockenburgh

Ockenburgh is een wijk in Den Haag. Er is al lange tijd bekend dat er ten tijde van de Romeinen een nederzetting heeft gelegen, echter was lang onduidelijk om wat voor nederzetting het precies ging.

Oude interpretatie

In de jaren ’30 heeft de archeoloog Holwerda in Ockenburgh opgegraven. Opgravingen gingen vroeger compleet anders en minder gedetailleerd dan nu. Holwerda kreeg te weinig details op de kaart om een goede interpretatie van Ockenburgh te maken. Zijn uiteindelijke conclusie was dan ook dat Ockenburgh een arme maar behoorlijk grote nederzetting van de lokale bevolking was. Het is een mooi voorbeeld van hoe de tijd, nieuwe opgravingen en nieuwe interpretaties van oude opgravingen een compleet ander beeld kunnen geven ten opzichte van de oude gedachtegang.

De Vicus en het fort

Netherlands, Den Haag, Ockenburgh, Romeins fort (1).JPG
Tijdens opgravingen in de jaren ’90 werd bekend dat Holwerda er flink naast zat met zijn interpretatie. Hoewel Holwerda toch redelijk wat vondsten had gedaan waren de vondsten inheems en duidden niet op Romeins rijkdom. Ook een foute interpretatie van verscheidene grondsporen door Holwerda hielp niet bij het verklaren van de site. Bij de nieuwe opgravingen kwamen echter flink wat vondsten en sporen van zowel civiele als militaire aard naar boven. Deze opgravingen en vondsten zorgden voor een compleet nieuw beeld van Ockenburgh.

Allereerst wezen grondsporen op boerderijen die niet van inheemse afkomst was maar juist een Romeinse stijl hadden. Ook kwamen er grondsporen van een Romeins fortje naar boven. Het fortje was te klein om de benaming castellum te krijgen. Het fort heeft zeer waarschijnlijk een rol in de kustbewaking gehad. Het bood ruimte aan (ongeveer) tussen de 30 en 48 man maar waarschijnlijk stonden er minder gestationeerd. Door de vondst van een aantal paardengraven en grondsporen die worden geïnterpreteerd als stalboxen is de aanwezigheid van ruiters zo goed als zeker, echter weet men niet precies wat de verhouding van infanterie en ruiters is geweest, als er überhaupt al infanterie aanwezig is geweest. Men denkt dat het hier om een zogenaamd “praesidium” gaat, een ruiterfort voor circa 16 ruiters inclufsief hun paarden. Het fort was tussen 150-180 na Christus in gebruik. Het eerder genoemde kustbewakingssysteem is waarschijnlijk in het midden van de 2e eeuw ontwikkeld. Er wordt vermoed dat er in de omgeving van Den Haag en Ockenburgh meer van dit soort forten te vinden zijn. Voordat de vicus tot stand kwam lijkt er op de locatie een tijdelijk kamp gelegen te hebben. Tijdens de opgravingen zijn er sporen van zogenaamde spitsgrachten in de grond gevonden. Deze duiden op de aanwezigheid van een Romeins kampement. De sporen hiervan lijken dezelfde leeftijd als het fort te hebben maar jonger te zijn dan de vicus.

Over de vicus zelf is nog weinig bekend. Dit komt omdat het opgegraven gedeelte van de vicus nog niet is uitgewerkt. In de komende paar jaar zal er meer onderzoek en uitwerking gedaan worden over de vicus. De focus van de afgelopen paar onderzoeken lag echter grotendeels op het fort.